هنری میلر، نویسنده و طغیانگر ادبی نامدار آمریکایی، در ۲۶ دسامبر ۱۸۹۱ در محلهی یورکویل نیویورک متولد شد و دوران کودکی و نوجوانی خود را در فضای پُرپرخاش بروکلین گذراند. او در خانوادهای با تبار آلمانی و در محیطی چندزبانه رشد یافت و پس از پایان دبیرستان در بروکلین، مدتی بسیار کوتاه در سیتی کالج نیویورک به فراگیری پرداخت، اما انضباط خشک آکادمیک را نپذیرفت و آن را رها ساخت. وی سالها به مشاغل گوناگون و تنوعپذیری چون مدیریت پیکهای تلگرافخانه، کارگری موقت، فروشندگی و روزنامهفروشی روی آورد؛ تجربیاتی عریان از حیات روزمره که نگاه او را به ناهنجاریهای جامعهی شهری و ساختارهای اجتماعی شکل داد. ازدواج دوم او با ژوئن منسفیلد و تشویقهای مداوم وی، نقطه عطفی سرنوشتساز گردید تا کار اداری را یکباره رها ساخته و تمام هستی خویش را وقف آفرینش ادبی کند.
سفر الهامبخش او به پاریس در سال ۱۹۳۰ و اقامت نُه ساله در این شهر، زیست هنریاش را کاملاً دگرگون ساخت. او در غربت پاریس و در میان فقر شدید، سرما و تنهایی، شاهکار ماندگار خود، رمان مدار رأسالسرطان، را نگاشت. این اثر که به دلیل صراحت بیان، پردهدری و شکستن تابوهای سنتی تا دههها در آمریکا و بریتانیا توقیف بود و تنها به صورت قاچاق انتشار مییافت، روایتگر مواجههی عریان انسان با انحطاط، مسخشدگی و ناهنجاریهای تمدن جدید است. او سپس با نگارش آثار برجستهای چون سیاه بهار و مدار رأسالجدی، الگوی خودزندگینامهنویسی، اعترافات صریح، تکگفتار درونی و جریان سیال ذهن را به کمال رساند. اقامت ششماههی او در کشور یونان در آستانهی جنگ جهانی دوم، الهامبخش خلق کتاب مجسمهی ماروسی گردید؛ روایتی شورانگیز از کشف دوبارهی نور، طراوت طبیعت، صفای معنوی و پاکی اصیل انسانی در برابر تیرگیهای جهان مدرن.
او پس از بازگشت ناگزیر به آمریکا و استقرار در منطقهی کوهستانی و پرت بیگ سور کالیفرنیا، اثر افشاگرانهی کابوس با تهویهی مطبوع را به نگارش درآورد و در آن به هجو مادیگرایی، پرستش سود، بندگی ماشین و مسخ ارزشهای انسانی در جامعهی سرمایهداری پرداخت. وی همچنین در این دوران، سهگانهی شهیر تصلب گلگون شامل سکسوس، پلکسوس و نکسوس را پدید آورد که در آن کشمکشهای روحی، رنجهای زیستن، آرمانهای فردی و تکاپو برای نیل به آزادی و خودآگاهی را تصویر کرد. او در کتاب بیگ سور و پرتقالهای هیرونیموس بوس، گوشهنشینی خود در دل طبیعت و جاذبهی زیستن خارج از چارچوبهای مرسوم اجتماعی را بازآفرینی نمود.
جهان داستانی او آینهای از طغیان بر ضد انضباطهای بوروکراتیک، نفی سودجویی صنعتی و نقد عمیق بیداد ماشین بر روح بشر است. در ساختار روایی آثارش، مرز میان واقعیت و خیال فرو میریزد و فوران کلمات، تداعیهای آزاد، بداههگویی و صراحتِ طنزآمیز، جایگزین پیرنگهای منظم و سنتی میشود تا حیاتی غریزی، رها و سرشار از شور معنوی را نوید دهد. او سالهای پایانی عمر خود را به نقاشی آبرنگ، نگارش خاطرات، مکاتبه با هنرمندان و مجذوبیت در عرفان شرقی گذراند؛ در حالی که قلم جسور و طغیان ادبیاش، شالودهساز جنبشهای نوین و بیداری نسلی نو از نویسندگان گردید.
