خاطرات دخترکی به نام سعاد | روایتی از زنانگی، جنگ و تابآوری در خاورمیانه
نویسنده: نوال السعداوی
مترجم: شقایق نیاپور
ناشر: نشر ثالث
کتاب خاطرات دخترکی به نام سعاد نوشته نوال السعداوی و ترجمهی شقایق نیاپور اثری است که میان مرزهای واقعیت و روایت حرکت میکند؛ مجموعهای از خاطرات، احساسات و مشاهدات یک زن جوان در دل آشوب و تغییر، که صدایی شخصی و صادق از تجربهی زیستن در خاورمیانه امروز ارائه میدهد.
این کتاب، با زبانی ساده و صمیمی اما تأثیرگذار، داستان رشد، رنج و بیداری را از نگاه «سعاد» — دختری که کودکیاش در سایهی جنگ و ناامنی میگذرد — بازگو میکند.
خاطرات او سرشار از جزئیات روزمره، ترسها و امیدهایی است که در میان ویرانیها معنا پیدا میکنند؛ روایتی از زیستن در جهانی که میان ویرانی و زندگی، میان درد و امید در نوسان است.
درباره کتاب
خاطرات دخترکی به نام سعاد را میتوان اثری دانست که در مرز میان داستان و مستند حرکت میکند.
نویسنده، با الهام از روایتهای واقعی و تجربههای زیستهی زنان و کودکان جنگزده، تصویری انسانی و بیپیرایه از زیست در وضعیت بحران ارائه میدهد.
در پسِ هر فصل از کتاب، سؤالی اخلاقی و انسانی نهفته است:
چگونه میتوان در جهانی پر از خشونت، معنا و امید را زنده نگه داشت؟
آیا خاطره، خود نوعی مقاومت در برابر فراموشی است؟
کتاب، علاوه بر جنبهی روایی، نگاهی درونکاوانه نیز دارد؛ جایی که نویسنده از مرز فردی عبور میکند و تجربهی یک نسل از زنان و دختران منطقه را بازتاب میدهد.
ساختار کتاب
داستان در قالب دفترچهای از یادداشتهای روزانه روایت میشود و در هر بخش، گوشهای از زندگی سعاد را در دورههای مختلف — کودکی، نوجوانی، مهاجرت و بازگشت — بازمینماید.
این فرم پارهپاره و احساسی، کتاب را به نوعی روایت شخصی از تاریخ تبدیل کرده است.
ویژگیهای برجسته کتاب
- روایت شخصی و انسانی از تأثیر جنگ و مهاجرت بر زندگی زنان
- پیوند میان خاطره، زبان و هویت در قالب نثری شاعرانه و روان
- نگاهی زنانه به موضوعات مقاومت، امید و بازسازی پس از ویرانی
- ترکیب واقعیت اجتماعی با تخیل روایی و تجربهی زیسته
مضمون کلی اثر
خاطرات دخترکی به نام سعاد تنها داستانی از رنج نیست؛ کتابی است دربارهی امید، مقاومت و بازسازی انسان در دل نابودی.
سعاد، با صدایی ساده و بیادعا، روایتگر نسلی است که میان جنگ و صلح، کودکی و بلوغ، وطن و غربت سرگردان مانده است.
چرا باید این کتاب را بخوانیم؟
زیرا در جهانی پر از خبر و آمار، این کتاب چهرهای انسانی به درد و زیستن میبخشد.
خواندن آن فرصتی است برای دیدن جنگ، مهاجرت و زنانگی از زاویهای درونی و ملموس — زاویهای که کمتر در ادبیات بازتاب یافته است.
