کتاب سرود سیاوش: محمدرضا شجریان، از ابتدا تا شهرت

کتاب سرود سیاوش: محمدرضا شجریان در آینه‌ی مطبوعات، اثر کیوان یداللهی، مروری است بر مهم‌ترین گفت‌وگوها، نوشته‌ها و حضورهای استاد آواز ایران، محمدرضا شجریان، در مطبوعات ایران.

کتاب سرود سیاوش درباره‌ی چیست

کتاب بازه‌ای چند دهه‌ای را دربرمی‌گیرد، از روزگاری که تازه شجریان نامی برای خود دست‌وپا کرده بود و خبرنگاران برای شناساندنش با او گفت‌وگو می‌کردند تا زمانی که تصویرش بر جلد مجلات نقش می‌بست. سرود سیاوش نخستین پژوهش تاریخی مستقل درباره‌ی روند رشد و تثبیت چهره‌ی محوری آواز ایرانی است؛ دوره‌ای که از میان گفت‌وگوها، برنامه‌های رادیو و تلویزیون، اجراهای صحنه‌ای، آثار صوتی و واکنش‌های رسانه‌ای می‌گذرد تا مسیر شکل‌گیری چهره‌ی هنری محمدرضا شجریان را در سال‌های آغاز فعالیت حرفه‌ای او ترسیم کند.

سرود سیاوش:‌ یک اثر پژوهشی

سرود سیاوش اثری پژوهشی است که به بررسی دوره‌ی شکل‌گیری و آغاز فعالیت‌های هنری محمدرضا شجریان می‌پردازد. این کتاب با تکیه بر اسناد تاریخی، تصاویر دیریاب و داده‌های مستند، تصویری دقیق از نخستین سال‌های حضور او در عرصه‌ی موسیقی کلاسیک ایرانی ارائه می‌دهد. از جمله جذابیت‌های این کتاب تصاویر دیده‌نشده از شجریان، در محیط کار و خانه است. همچنین با درج صفحات گفت‌وگوهای مطبوعات با شجریان کتاب دیدنی‌تر کرده است. در کنار این‌ها باید به طرح‌ها و کاریکاتورهایی که از شجریان در سال‌های دور در مطبوعات منتشرشده اشاره کرد که ثبت‌شان در سرود سیاوش از دیدنی‌های این اثر هستند، همچنان که تصاویر کاست آلبوم‌های شجریان به جلوه‌ی بصری کتاب افزوده است.

اما باید به گفت‌وگوهای آمده در کتاب هم اشاره کنیم. با مرور این گفت‌وگوها می‌توان به وجوه مختلف شخصیت محمدرضا شجریان پی برد. می‌توان با خواندن گفته‌های او با افکار و ایده‌ها و علایقش آشنا شد؛ از جوانی تا میانسالی، از گمنامی تا شهرت.

ساختار کتاب سرود سیاوش

این پژوهش نتیجه‌ی بررسی بیش از ۱۵ هزار جلد روزنامه و نشریه از سال ۱۳۴۵ تا ۱۳۵۷ است و نشان می‌دهد که چگونه محمدرضا شجریان با تلفیق مهارت و اصالت، در همان دوره به یک پدیده‌ی اجتماعی در موسیقی کلاسیک ایرانی تبدیل شد و به شهرت عام رسید.

در این اثر مجموعه‌ای از جدول‌ها و نمودارهای تحلیلی درباره‌ی اجراها و فعالیت‌های هنری شجریان ارائه شده و طراحی و گرافیک یکپارچه و منسجم آن به خواننده کمک می‌کند تا تصویری روشن از روند رشد و تثبیت جایگاه این هنرمند برجسته در آستانه‌ی تحولات مهم سال ۱۳۵۷ به‌ دست آورد.