رابله و جهانش
نویسنده: میخاییل باختین
ناشر: انتشارات نی
«رابله و جهانش» یکی از آثار بنیادین میخاییل باختین و از مهمترین کتابهای نقد ادبی و نظریه فرهنگی در قرن بیستم است؛ کتابی که اندیشههای باختین درباره خنده، کارناوال، بدن، زبان و فرهنگ عامه را بهشکل منسجم و درخشان صورتبندی میکند.
این اثر نگاهی تازه به جهان رابله و ادبیات رنسانس ارائه میدهد و نشان میدهد چگونه خنده، هزل، اغراق و طنز کارناوالی، نقشی اساسی در شکلدادن به فهم انسان از آزادی، مقاومت و دگرگونی اجتماعی دارند.
دربارهی کتاب
باختین در این کتاب بر مفهوم «کارناوال» و «خنده مردمپسند» تمرکز میکند و توضیح میدهد:
- خنده چگونه به نیرویی اجتماعی و فرهنگی بدل میشود
- چرا بدن، خوردن، آشامیدن و زیست مادی در ادبیات رابله اهمیت دارند
- چگونه جهان وارونه کارناوال ساختار قدرت را به چالش میکشد
- نقش زبانهای چندصدایی و صداهای متنوع در روایت
- رابطه میان فرهنگ رسمی و فرهنگ مردمی در دوران رنسانس
اثر باختین، نهفقط تحلیل ادبی، بلکه پژوهشی عمیق درباره زبان، جامعه، بدن و آزادی است.
ساختار کتاب
فصلهای کتاب بهصورت موضوعی و تحلیلی پیش میروند:
- معرفی جهان رابله و فضای فرهنگی رنسانس
- بررسی جایگاه خنده و طنز کارناوالی
- تحلیل بدن و مادیت در ادبیات مردمی
- مفهوم وارونگی و آزادی در فرهنگ کارناوال
- چندصدایی، گریز از مرکز و معناهای سیال
این ساختار کتاب را به متنی کلاسیک در حوزه نظریه فرهنگی و مطالعات ادبی تبدیل کرده است.
ویژگیهای برجسته کتاب
- صورتبندی یکی از مهمترین نظریات قرن بیستم درباره خنده و فرهنگ
- تحلیل عمیق و دقیق جهان ادبی رابله
- نگاه میانرشتهای میان ادبیات، فرهنگ، مردمشناسی و جامعه
- اثری کلیدی برای فهم مفهوم «کارناوال» و جهان وارونه
مضمون کلی اثر
در قلب کتاب این اندیشه قرار دارد:
خنده نیرویی برای وارونگی، رهایی و زایش دوباره جهان است.
باختین نشان میدهد که فرهنگ مردمی، با همه آشوب، هزل و اغراقش، توان دگرگونکردن معنا و قدرت را دارد.
چرا باید این کتاب را بخوانیم؟
زیرا «رابله و جهانش» یکی از آثار محوری در نظریه فرهنگی و نقد ادبی است—کتابی که همچنان مبانی بسیاری از بحثهای امروز درباره زبان، قدرت، بدن و مقاومت را شکل میدهد.
برای پژوهشگران حوزه ادبیات، علوم انسانی و فرهنگ، این اثر منبعی ضروری و الهامبخش است.
