بازی اولتیماتوم | ایران؛ جامعهی دوقطبی
کتاب بازی اولتیماتوم – ایران؛ جامعهی دوقطبی اثر عباس عبدی، مجموعهای از مقالات متأخر است که به تحلیل وضعیت کنونی اجتماعی و سیاسی ایران میپردازد. نویسنده در مقدمه کتاب توضیح میدهد که اگرچه مقالات موضوعات گوناگون دارند، اما با وجود این تنوع، یک خط تحلیل پیوسته میان آنان دیده میشود؛ این تحلیل حول مفهوم «جامعه دوقطبی» شکل میگیرد. عبدی معتقد است در ایران امروز شکافهای گفتمانی، فرهنگی، ارزشی و سیاسی به گونهای عمیق شدهاند که نمیتوان از آنها اجتناب کرد؛ جامعهای که در آن اغلب گفتوگوها شبیه تقسیم کیک است: یک طرف میخواهد سهم کامل را، طرف دیگر به کمتر از آن رضایت نمیدهد.
یکی از مقالات برجسته کتاب، «عینیت اجتماعی – بررسی و تحلیل موج چهارم پیمایش ملی؛ ارزشها و نگرشهای ایرانیان» است. در این بخش، عبدی با استفاده از دادههای پیمایش ملی، خواستار بررسی دقیق روند ارزشها و نگرشها در ایران شده است و نشان میدهد که بهرغم گفتمان رسمی، بسیاری از شهروندان در مناطق مختلف با احساس جدایی، کمبود نمایندگی و احساس ناعدالتی مواجهاند.
ویژگیهای برجسته کتاب
- تمرکز بر وضعیت «دوقطبی شدن» جامعه ایران از دیدگاه اجتماعی، رفتاری و فرهنگی
- استفاده از دادههای پیمایش ملی برای تحلیل عینی نگرشها و ارزشها در میان ایرانیان
- ترکیب تحلیل ساختاری و کنشگری؛ عبدی نه فقط تحلیلگر، بلکه در نهایت به پیشنهاد راهحلهایی برای عبور از شکافها میپردازد
ساختار فصلی و بخشهای اصلی کتاب
بخش اول: جامعه دوقطبی؛ مفاهیم و مقدمات
تعریف دوقطبی، علتها، نمودها و تأثیرات آن بر بسترسازی اجتماعی و سیاسی
بخش دوم: دادههای پیمایش ملی؛ ارزشها و نگرشها
تحلیل موج چهارم پیمایش ملی؛ بررسی ارزشها، نگرشها و تمایلات مختلف جمعیتی
بخش سوم: رفتارهای کنشگرانه و فرهنگی
نقش رسانه، فضای عمومی، سیاست فرهنگی و کنش مدنی در تشدید یا کاهش دوقطبی
بخش پایانی: راهکارها برای کاهش شکاف و بازسازی گفتگو
پیشنهادهایی برای تغییر سیاستگذاری، تقویت نهادهای میانی و ایجاد فضای گفتوگومحور
ديگر آثار نويسنده
كرونا آزمون آزمون ها — نشر نگاه معاصر
از دارالفنون تا اميركبير — نشر ني
شش مقاله سياسي و اجتماعي — نشر نيماژ
صدايي كه شنيده نشد — نشر ني
آزمون نقدپذيري جامعه شناس — نشر نقد فرهنگ
عيار جامعه شناس — نشر بهمن برنا
سرمه كشيدن يا كور كردن — نشر تيسا
جامعه شناسي خانواده در ايران — نشر ني
جامعه شناسي فرهنگ — نشر ثالث
تحولات فرهنگي در ايران — نشر علم
جرم و مجازات در ايران — نشر علم
معماي حاكميت قانون در ايران — نشر طرح نو
در مسير آزادي — نشر نگاه امروز
انقلاب عليه تحقير — نشر ذكر
اصلاح گري معمارانه — نشر طرح نو
قانون قدرت فرهنگ — نشر طرح نو
انتخاب نو — نشر طرح نو
