اورول در میان آتش: یادداشت‌هایی که در دل جنگ نوشته شد

کتاب خاطرات جنگ اثر جورج اورول درباره‌ی چیست

جورج اورول مجموعه‌ی روزنوشت‌ها و خاطراتش را در دوره‌ای نوشت که از جنگ داخلی اسپانیا برگشته بود، از زخم و بیماری تا حدودی بهبود یافته بود، و در لندنِ زیر بمباران، در جنگ جهانی دوم، زندگی می‌کرد. کتاب خاطرات جنگ بخشی از جلد دوم از مجموعه‌ی چهارجلدی مکتوبات اورول، شامل یادداشت‌ها، جستارها و خاطرات اوست.

جلد دوم عمدتاً مربوط به دوره‌ای می‌شود که اورول به عنوان دستیار و بعد تهیه‌کننده‌ی برنامه‌هایی در بخش هندی رادیو بی بی سی کار می‌کرد و همزمان برای نشریاتی چون هوریزون Horizon و نیو استیتمن New Statesman می‌نوشت.

جورج اورول در خاطرات جنگ، گاهی در لندن است و گاهی در مزرعه‌ی کوچکش در برکشایر؛ درحالی که هواپیماهای یونکرس و هاینکل آلمانی آسمان شب را پر می‌کردند. خاطرات جنگ پر است از حملات هوایی، به پناهگاه‌ها خزیدن، راه رفتن روی شیشه‌های شکسته و دیدن انسان‌های تلف شده.

کتاب خاطرات جنگ؛ آشتی میان میهن و اندیشه

کتاب خاطرات جنگ، روزنوشت‌های جورج اورول از سال‌های جنگ جهانی دوم است. در نگاهی کلی اورول در این روزنوشت‌ها می‌کوشد احساس میهن‌پرستی عمیقش را با دیدگاه‌های چپ‌گرایانه‌اش آشتی دهد.

جورج اورول در خاطرات جنگ از حال و هوای لندن و حومه‌اش در ایام جنگ می‌نویسد، وضعیت خیابان‌ها، ایستگاه‌های متروی پر از بی‌خانمان‌ها و پیاده‌روها را که مملو از جنگ‌زده شده‌ وصف می‌کند، عقاید مردمان عادی و سیاستمداران و دوستانش درباره‌ی جنگ را ثبت می‌کند و البته از برخورد موشک و بمب‌هایی که هواپیماها و بمب‌افکن‌های آلمانی‌ها روی لندن می‌اندازند می‌نویسد.

در این روزنوشت‌ها، اورول گاهی از مردمان که هنوز به جنگ بی‌اعتنا هستند انتقاد می‌کند، همان‌طور که از افکار و عقاید سیاستمداران و فرماندهان ارتش بریتانیا و نیز تاکتیک‌های جنگی آنان بدگویی می‌کند. در خاطرات جنگ اورولی را می‌بینیم که از شرایط خودش و مملکتش بیزار شده.

او را به علت زخم‌هایی که از جنگ داخلی اسپانیا به ارث برده و انواع بیماری‌هایش در ارتش ثبت‌نام نکرده‌‌اند و از این ماجرا بسیار عصبی است. هر روز یادداشت‌ها و مقالات روزنامه‌ها را می‌خواند و از موضع‌گیری روشنفکران چپگرای انگلیسی هم خشمگین است: به قول اورول آنها شرایط جنگی را درک نمی‌کنند و افکارشان مانند زمان پیش از جنگ است، انتظارات عجیبی از دولت دارند و دولت چرچیل هم دولت ناکارآمدی است.

در این روزنوشت‌ها اورول همزمان هم با هیتلر می‌جنگد و هم با استالین. او مردی از اردوگاه چپ بود اما از استالین بیزار بود، پس وعده‌های شوروی در جنگ را باور نمی‌کرد و نیز اعلام بی‌طرفی امپراتوری بریتانیا در سال‌های ابتدایی جنگ را درست نمی‌دانست.

جنگی که اورول را تغییر می‌دهد

در اواخر دهه‌ی ۱۹۳۰، اورول با هرگونه جنگ در آینده‌ی اروپا مخالف بود و آن را برخورد دو قدرت امپریالیستی، یعنی بریتانیا و آلمان، می‌دانست. اما با شروع جنگ در ۱۹۳۹، موضعش تغییر کرد: حالا نه‌تنها مقاومت در برابر هیتلر را ضروری می‌دانست، بلکه معتقد بود این مبارزه باید با انقلابی سوسیالیستی در بریتانیا همراه باشد.

چرا این کتاب اهمیت دارد

اکونومیست خاطرات جنگ را خواندنی توصیف می‌کند چرا که خواننده با وجود آشنایی خواننده با رویدادهای تاریخی اما کتاب را با اشتیاق ورق می‌زند، گویی نمی‌داند چه اتفاقی خواهد افتاد. خاطرات جنگ، با اینکه روزنوشت‌های اورول است، با اینکه یادداشت‌های شخصی اوست اما در آنها پاسدار حقیقت هم هست، سعی نمی‌کند در تشریح و توصیف وقایع دخل و تصرف بسیاری کند و این شاید به علت سابقه‌ی اورول در کار خبرنگاری باشد.

برای چه کسانی کتاب خاطرات جنگ جالب است

خاطرات جنگ برای کسانی بیشتر خواندنی خواهد بود که می‌خواهند اورول را پیش از مزرعه‌ی حیوانات و ۱۹۸۴ بشناسند: نه به عنوان نویسنده‌ی داستان‌های سیاسی و ضدآرمانشهری بلکه به عنوان روزنامه‌نگاری که در یکی از اعصار تاریک تاریخ زندگی می‌کرد. خوانندگانی که به تاریخ جنگ جهانی دوم، تاریخ چپ اروپایی، یا تاریخ فکر علاقه دارند در هر صفحه از خاطرات جنگ نکات درخوری می‌یابند.

خوانندگان در خاطرات جنگ نویسنده‌ای را خواهند دید که هم نگران فردا است و هم دارد ۱۹۸۴ را در ذهنش می‌نویسد.